W czerwcu br. PIP prowadziła akcję „Bezpieczeństwo na małych budowach”, której celem było sprawdzenie czy na budowach, gdzie pracuje do 20 osób jednocześnie, są przestrzegane zalecenia i przepisy BHP. Kontrole objęły 438 placów budowy i 643 przedsiębiorców realizujących prace m.in. ogólnobudowlane, instalacyjne, przy docieplaniu budynków oraz remonty elewacji, dachów i stropów. Wyniki kontroli zaskakują negatywnie.

Raport z kontroli PIP

Do najczęściej lekceważonych przepisów bezpieczeństwa należą zasady dotyczące prac na wysokości. Na ponad 60% skontrolowanych budów był z tym problem. Najczęściej pracownicy nie stosowali odpowiednich zabezpieczeń przed upadkiem z wysokości. Brakowało także balustrad ochronnych przy krawędziach.

Bezpieczeństwo na małych budowach

Równie częste były błędy przy rozstawianiu i używaniu z rusztowań. Nieprawidłowości w tym zakresie stwierdzono w ponad połowie kontrolowanych miejsc (57%). Pracownicy montowali je niezgodnie z instrukcją korzystania lub były one niekompletne (np. brak podestów), co skutkowało zagrożeniem dla pracujących na nich ludzi.

Problematyczne okazało się również właściwe organizowanie pracy na budowie. Na 1/3 placów budowy brakowało odpowiednio wyznaczonych stref niebezpiecznych, gdzie istnieje zagrożenie spadnięcia przedmiotu z wysokości oraz stref prac maszyn budowlanych.
Na ¼ budów pracownikom groziło porażenie prądem, z powodu niewłaściwie zabezpieczonych przewodów elektrycznych.

Skutki kontroli PIP

Akcja zakończyła się wydaniem ponad 3,5 tys. decyzji, z których prawie 80% miało za zadanie wyeliminować bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia i życia pracowników. 356 decyzji dotyczyło wstrzymania prac, a 258 wstrzymania eksploatacji maszyn będących zagrożeniem. Blisko 300 osób będzie musiało zapłacić grzywnę za wykroczenie przeciw prawom osób zatrudnionych (na łączną kwotę prawie 336 tys. zł). PIP skierowała również wnioski do sądu o ukaranie, jeden do prokuratury (podejrzenie popełnienia przestępstwa) oraz dwa do ZUS o podwyższenie składki wypadkowej o 100% (rażące naruszenie przepisów BHP).

Wnioski po kontroli PIP

Co trzeci śmiertelny wypadek przy pracy ma miejsce w budownictwie. Kontrola PIP pokazała, że nadzór BHP, wykonywany przez przedsiębiorców na małych budowach, pozostawia wiele do życzenia. Uchybienia w ponad 60% wszystkich skontrolowanych miejsc pokazują, że przepisy BHP są lekceważone – nie tylko przez pracodawcę, ale również przez pracowników. Zdaniem ekspertów z PIP przyczyna ma podłoże ekonomiczne – pracodawca oszczędza na odpowiedniej ochronie zdrowia pracujących, a oni nie upominają się o przestrzeganie zasad BHP. Powtarzające się nadużycia na większości budów pokazują, że problem nie jest jednostkowy, ale ma głębsze korzenie.

W porozumieniu między Inspekcją Pracy i branżą budowalną prowadzone są działania na rzecz systemowego rozwiązania kłopotów z właściwym nadzorem na budowie.

Pełne dane dotyczące raportu są dostępne na stronie: https://www.pip.gov.pl/pl/wiadomosci/127856,bezpieczenstwo-pracy-na-malych-budowach-wyniki-kontroli-pip.html